Over schoonheid, filosofie en kunstactualiteit [ASSOC] (B-LUCA-K34361)
![](/resources/images/icons/icon-docent.png)
Doelstellingen
Dit opleidingonderdeel kan ook gevolgd worden door andere studenten van de Associatie KU Leuven.
Studenten van een andere hogeronderwijsinstelling met interesse om dit opleidingsonderdeel te volgen, zullen zich als interuniversitair student bij LUCA moeten inschrijven. Klik hier voor meer informatie.
LET OP: deze cursus heeft beperkingen op het aantal deelnemers!
Voor studenten van de faculteit architectuur zijn er drie plaatsen gereserveerd. Ze worden toegewezen aan de hand van de elective keuze zoals deze georganiseerd wordt door de faculteit architectuur zelf.
------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
- De student heeft een begrip van het actuele filosofische debat over de relatie tussen kunst en schoonheid. (kennis)
- De student heeft kennis van verschillende kunstfilosofische benaderingen (Plato, Aristoteles, Baumgarten, Kant, Hegel, Heidegger, Lyotard en post-structuralisten) betreffende de relatie kunst-schoonheid. (kennis)
- De student heeft kennis van verschillende actuele filosofische theorieën over de relatie kunst-schoonheid. (kennis)
- De student is vertrouwd met de basisposities van de (kunst)filosofie van Gadamer. (kennis)
- De student kan Gadamers filosofische hermeneutiek historisch plaatsen en duiden binnen de geschiedenis van de filosofie. (kennis)
- De student kan een betoog houden over de relatie tussen kunst en schoonheid. (vaardigheid)
Onderzoeksingesteldheid
- De student kan verschillende filosofische standpunten met elkaar vergelijken. (vaardigheid)
- De student kan een reflectie over de eigen praktijk verbinden met theoretische concepten. (vaardigheid)
- De student kan een eigen standpunt verdedigen. (vaardigheid)
- De student is bereid zijn eigen standpunt ter discussie te stellen. (attitude)
- De student vertoont openheid ten aanzien van andere filosofische zienswijzen. (attitude)
Via deze doelstellingen realiseert dit OPO de volgende opleidingsspecifieke leerresultaten:
3. De essentie van de persoonlijke artistieke ontwikkeling vatten en op heldere en doordachte wijze communiceren aan een kritisch publiek.
4. In functie van de ontwikkeling van de artistieke praxis zelfstandig onderzoek opzetten en uitvoeren.
5. Vanuit persoonlijke en maatschappelijke betrokkenheid een eigen artistieke beeldtaal ontwikkelen.
6. Een kritische positie kunnen innemen en verdedigen ten aanzien van relevante maatschappelijke, culturele, artistieke en internationale ontwikkelingen.
Begintermen
Gelijktijdigheid: om dit opleidingsonderdeel aan te vangen, moet de student alle opleidingsonderdelen van de derde opleidingsfase Bachelor Beeldende Kunsten vroeger gevolgd hebben of gelijktijdig opnemen.
Het is aangeraden dat de studenten over een basiskennis van de geschiedenis van de filosofie en de kunst beschikken, of dat ze zich die eigen maken.
Identieke opleidingsonderdelen
Dit opleidingsonderdeel is identiek aan de volgende opleidingsonderdelen:
K34297 : Masterseminarie Kunstfilosofie II (Niet meer aangeboden dit academiejaar)
Plaats in het onderwijsaanbod
- Master in de beeldende kunsten (Gent) 60 sp.
- Master in de audiovisuele kunsten (Brussel) 60 sp.
- Master in de beeldende kunsten (Brussel) 60 sp.
- Master in de audiovisuele kunsten (Genk) 60 sp.
- Master in de beeldende kunsten (Genk) 60 sp.
- Master in het productdesign (Genk) 120 sp.
- Master in het drama (Leuven) 60 sp.
- Master in Audiovisual Arts (Brussels) 60 sp.
- Master in Visual Arts (Brussels) 60 sp.
- Master in de muziek (Leuven) 120 sp.
- Educatieve master in de muziek en podiumkunsten (Leuven) 120 sp.
- Educatieve master in de audiovisuele en beeldende kunsten (Gent) 120 sp.
- Educatieve master in de audiovisuele en beeldende kunsten (Brussel) 120 sp.
- Educatieve master in de audiovisuele en beeldende kunsten (Genk) 120 sp.
- Master in Music (Leuven) 120 sp.
- Master in de muziek: muziektherapie (Leuven) 120 sp.
- Master in de muziek: compositie, directie I/Z, jazz (Leuven) 120 sp.
- Master in het drama (Leuven) 60 sp.
Onderwijsleeractiviteiten
6 sp. Over schoonheid, filosofie en kunstactualiteit (B-LUCA-K51272)
![](/resources/images/icons/icon-taal.png)
![](/resources/images/icons/icon-duur.png)
![Tweede semester Tweede semester](/resources/images/icons/icon-semester-2.png)
![](/resources/images/icons/icon-docent.png)
Inhoud
De thematiek van dit seminarie is de actuele relatie kunst-schoonheid.
De moderne en hedendaagse kunst(praktijk) houdt er vaak een problematische relatie op na met schoonheid. In de twintigste eeuw groeit er de overtuiging dat kunst niet langer schoon kan zijn. Of zoals Lucebert het formuleert: "Schoonheid heeft haar gezicht verbrand." Niettemin groeit vanaf de jaren 1990 weer de interesse in de koppeling van kunst met schoonheid en wordt er vanuit verschillende filosofische en kunstkritische bronnen gesproken van een terugkeer van het schone (Scarry 1999, Hickey 1993, 1997).
In het seminarie proberen we verder door te dringen tot de betekenis van de moderne verdwijning van de aandacht voor schoonheid in de kunsten, alsook behandelen we het waarom van haar tegenwoordige terugkeer. Daarvoor diepen we de betekenis van kunst en schoonheid filosofisch uit en stellen we volgende vragen. Vanuit welke geschiedenis hebben kunst en schoonheid hun betekenis gekregen? Welke toekomst is er voor schoonheid in de kunsten? Betekent schoonheid altijd esthetische schoonheid? Wat is het verband tussen het schone, het ware en het goede of is er geen verband? Als er een terugkeer is van schoonheid, om welke schoonheid gaat het dan?
Eén van de belangrijke gidsen in dit seminarie is de Duitse filosoof Hans-Georg Gadamer (1900-2002), die beargumenteert dat kunst onlosmakelijk verbonden is met schoonheid. We lezen samen zijn tekst "de actualiteit van het schone" (1974) en vragen ons af in welke mate deze ideeën nog relevant zijn voor de actuele kunst- en vormgevingspraktijk. En of we vanuit zijn ideeën ook datgene wat vandaag als schoon wordt gezien, kunnen duiden.
Het seminarie start met algemene inleidende hoorcolleges, waarin een referentiekader wordt geschetst om op de problematiek in te gaan. In de daaropvolgende bijeenkomsten geven de studenten zelf presentaties, vertrekkend van de tekst van Gadamer. Uiteindelijk worden in de laatste bijeenkomsten de confrontatie opgezocht met andere en tegensprekende visies en kunnen aan bod komen: een recente cultuurproductie in relatie tot de thematiek, een gastdocent met een eigen theorie of visie aangaande schoonheid, de artistieke werken van de studenten die deelnemen aan het seminarie, nieuwe visies over schoonheid vanuit andere disciplines en/of benaderingen, ...
De eigen opvattingen over schoonheid, kunst en filosofie van de studenten komen trouwens gedurende het gehele seminarie aan bod. De studenten worden uitgenodigd om een eigen stellingname in te nemen.
Studiemateriaal
Van de student wordt verwacht dat hij de opgegeven literatuur voorafgaand aan de bijeenkomsten leest, alsook zelfgekozen literatuur doorneemt met betrekking tot de thematiek.
Toelichting onderwijstaal
De voertaal in het seminarie is Nederlands. De tekst van Gadamer wordt in een Nederlandse vertaling gelezen. Waar mogelijk worden andere filosofische teksten in het Nederlands aangeboden. Toch zullen er ook enkele teksten in het Engels voorgelegd worden, wanneer er geen Nederlandse vertaling beschikbaar is. (Iedereen mag natuurlijk de teksten in de originele taal lezen.)
Toelichting werkvorm
Het seminarie bestaat uit (1) algemene hoorcolleges, (2) presentaties van studenten (gericht op specifieke lectuur van Gadamer) en (3) alternatieve uitdieping: andere culturele bronnen en discussies mbt de thematiek.
(1) In de algemene hoorcolleges komen aan bod: een filosofische inleiding tot de relatie kunst-schoonheid (Plato, Baumgarten, Kant, Hegel, Heidegger, Gadamer, Lyotard), een voorstelling van de filosofische hermeneutiek van Gadamer (in relatie tot de thematiek), een evaluatie en kritiek van de hermeneutische benadering van de relatie kunst-schoonheid. (hoorcolleges: 3 x 4u.)
(2) Wat de presentaties betreft in het seminarie: van de student wordt verwacht dat hij voorafgaand aan de colleges literatuur doorneemt, die zelf presenteert en becommentarieert. (Aantal colleges met presentaties door studenten: 2 x 4u.).
(3) In een derde deel van het seminarie kan het onderwerp nog vanuit een andere invalshoek benaderd worden en kan het bijv. komen tot de analyse van een film of boek met betrekking tot schoonheid, of kan een gastdocent uitgenodigd worden om de thematiek vanuit zijn invalshoek verder te verdiepen, of komt het tot een uitgebreid debat over de artistieke werken van de deelnemers aan het seminarie. (Aantal colleges voor deze alternatieve uitdieping: 1 x 4u.).
De lessen van Frank Maet zullen vooral online doorgaan. Wanneer een activiteit daarom vraagt, zal er ook een fysieke bijeenkomst georganiseerd worden. Specifieke afspraken hierover worden bij het begin van de cursus gemaakt.
Evaluatieactiviteiten
Over schoonheid, filosofie en kunstactualiteit (B-LUCA-K74361)
Toelichting
Examenmoment | Beoordelingsschaal |
---|---|
TOTAAL | 1-20/20 puntenschaal |
Evaluatie:
10 % - oefening (presentatie lectuur Gadamer) in seminarie + medewerking tijdens contactmomenten
90 % - online mondeling examen tijdens de examenperiode (Opdracht: de student geeft een presentatie van 15 minuten met betrekking tot de relatie kunst-schoonheid. In deze presentatie wordt de geziene stof verwerkt en in confrontatie gebracht met zelfgekozen lectuur (die niet in het seminarie werd besproken). De student kiest de vorm (powerpoint, lezing van blad, etc.) van de presentatie zelf.)
Opmerkingen:
Actieve deelname aan de onderwijsactiviteiten wordt verwacht. De presentatie-opdracht tijdens het seminarie maakt deel uit van het examen.
Indien een student een ondubbelzinnig vastgelegde en gecommuniceerde inleveringstermijn niet respecteert, wordt het werkstuk als niet-ingeleverd beschouwd. De student krijgt voor deze (deel)opdracht NA (niet afgelegd). Deze regeling geldt voor alle vormen van in te dienen werkstukken. Alle werkstukken worden zoals bepaald, persoonlijk of via toledo, overhandigd aan de examinator. (OER 2013-2014, artikel 128)
Toelichting bij herkansen
Voor de 2de examenkans, geldt:
10 %: uitgeschreven samenvatting van de toegewezen lectuur van Gadamer, aangevuld met een persoonlijke evaluatie van de tekst, alles af te geven op het mondelinge examen
90 %: presentatie op het mondelinge examen (zelfde formule als in 1e examenkans, zie aldaar)